chwilowki

Aby się zalogować wpisz po lewej nazwę użytkownika i hasło.

Poniżej znajdują sie artykuły które nie zostały przyporządkowane do żadnej kategorii. Można je usunąć lub poprawić klikając opcję DOSTOSUJ.

OWADY

Ukąszenia owadów potrafią uprzykrzyć nawet najprzyjemniejsze dni. Listę najbardziej uciążliwych prześladowców otwierają komary, meszki, osy, pszczoły i kleszcze. Jak się przed nimi bronić i co robić, gdy już zostaliśmy zaatakowani i wszystko nas swędzi i boli?


W miejscu ukąszenia przez owady pojawia się czerwona plamka (rumień) i opuchnięcie. Czujemy też ból. Wszystko mija jednak po kilku godzinach. Ale alergia na jad może być uogólniona i objawić się w postaci pokrzywki lub obrzęku, który obejmuje twarz, wargi i powieki. Gdy alergia się nasila, pojawiają się duszności, a nawet utrata przytomności. Ponieważ jad owadów zawiera wiele substancji, które mogą silnie uczulać -ukąszenia wszystkich owadów mogą być dla alergików niebezpieczne. Najbardziej zdradliwe jest to, że przy pierwszym ukąszeniu może nie nastąpić żadna reakcja, a przy kolejnym ukąszeniu może mieć miejsce wstrząs anafilaktyczny, bezpośrednio zagrażający życiu.

KLESZCZE

Kleszcze to małe stawonogi należące do gromady pajęczaków. Żyją w miejscach lekko wilgotnych i obfitujących w roślinność. Można spotkać je w lasach i na obrzeżach lasów, w zagajnikach, na obszarach porośniętych wysoką trawą, zaroślami, paprociami, na łąkach, nad brzegiem rzek i jezior. Pojawiają się także w parkach i działkach. Kleszcze zimują głęboko pod ściółką leśną, w miejscach gdzie temperatura wynosi około 0 oC. Wzrost temperatury rozpoczynający się w marcu/kwietniu powoduje wzrost aktywności kleszczy, który trwa do października/listopada. Cykl rozwojowy kleszczy składa się z trzech stadiów tzw. larwa, nimfa oraz imago, czyli postać dojrzała osobnika.


Kleszcz, aby móc się przekształcić w kolejną postać musi, choć raz wyssać krew od kręgowca. W ten właśnie sposób sam ulega zakażeniu krętkami. Żerując dalej przekazuje krętki kolejnym żywicielom. U kleszcza krętki obecne są głównie w jelicie środkowym. W czasie żerowania liczba bakterii w jelicie gwałtownie wzrasta. Przedostają się one do ślinianek, a stamtąd wraz ze śliną będącą nośnikiem zarazka przez skórę do ustroju żywiciela, którym między innymi może być człowiek.

Typowymi miejscami ukąszenia u człowieka są głowa, uszy, miejsca zgięcia dużych stawów, ręce i nogi. Ponieważ ślina kleszcza posiada właściwości znieczulające, ukąszenie na ogół nie zostaje zauważone.

Jak wiemy kleszcze przenoszą chorobę zwaną boreliozą. Borelioza, inaczej nazywana chorobą z Lyme, krętkowicą kleszczową, jest chorobą zakaźną wywoływaną przez bakterie należące do krętków. Borelioza to nie jedyna choroba, którą może nas „poczęstować” kleszcz. Przenoszą one, oprócz bakterii, również wirusy oraz pierwotniaki. Do chorób wirusowych należy między innymi kleszczowe zapalenie mózgu. Jednak nie każdy kleszcz musi być rezerwuarem wszystkich chorób.

Do zakażenia dochodzi w czasie bezpośredniego kontaktu zakażonego kleszcza z człowiekiem i przedostania się jego śliny lub wymiocin przez skórę żywiciela do jego organizmu. Wczesne usunięcie pasożyta ogranicza ryzyko zakażenia, gdyż uważa się, że do zakażenia potrzebny jest okres 36-48 godzinnego pozostawania kleszcza w skórze. W przypadku zetknięcia z larwą lub nimfą do zakażenia wystarcza kilka godzin.


Borelioza: zaczyna się 7-14 dni po ugryzieniu przez kleszcza. Wokół miejsca ugryzienia pojawia się rumień w kształcie pierścienia. Mogą mu towarzyszyć gorączka, ból głowy, złe samopoczucie. Rumień utrzymuje się co najmniej przez 2 tygodnie. Jego ustąpienie nie oznacza wyzdrowienia - borelioza rozwija się atakując zwykle stawy. Najgroźniejszą postacią choroby jest neuroborelioza. Atakuje centralny układ nerwowy. Choroba może rozwijać się powoli, przez wiele lat (bywa, że nie kojarzymy jej z kleszczem). Doprowadza do postępującego otępienia i nieodwracalnych zmian w mózgu (w końcu do śmierci). Boreliozę leczy się antybiotykami. Im wcześniej rozpoczniemy kurację, tym lepiej. Niestety, nie ma szczepionki przeciwko tej chorobie.

Kleszczowe zapalenie mózgu: pierwsze objawy choroby pojawiają się 7-14 dni po dostaniu się wirusów do krwi. Początek podobny jest do grypy: gorączka, bóle mięśni, osłabienie. Po tygodniu możemy poczuć się lepiej, ale na krótko. Zakażenie obejmuje centralny układ nerwowy: częściej jako postać oponowa (mija bez następstw), rzadziej jako postać mózgowa (pozostawia trwałe ślady). Charakterystycznymi objawami są bóle głowy, nudności, wymioty. Chorobę leczy się w szpitalu. Jeśli terapię rozpocznie się późno, może nastąpić trwałe uszkodzenie mózgu. Przeciwko kleszczowemu zapaleniu mózgu można się zaszczepić. Do pełnego uodpornienia wymagane jest podanie trzech dawek wg schematu 0,1,12 miesięcy. Szczepionka jest zarejestrowana dla dorosłych i dzieci powyżej 1 roku życia. W szczególnych przypadkach procedurę można skrócić do miesiąca. Dawkę przypominającą należy przyjąć po trzech latach.

PROFILAKTYKA

Jedynym środkiem zapobiegania zakażeniom jest stosowanie ochrony osobistej, która ma prowadzić do uniknięcia kontaktu z kleszczem. Powinniśmy stosować się do kilku zasad.
  • Jeżeli wybieramy się na spacery lub wędrówki po lasach, parkach lub innych miejscach bytowania kleszczy ubierajmy się w taki sposób, aby jak najbardziej zakryć swoje ciało. Nie powinniśmy zbaczać z wyznaczonych ścieżek, ani wędrować w zaroślach i wysokich trawach.
  • Nie powinno się siadać na zwalonych pniach drzew. Mogą w nich przebywać młodociane formy kleszczy, czyli nimfy.
  • Dodatkowo należy stosować preparaty chemiczne odstraszające kleszcze.
  • Bardzo istotna jest również dokładna kontrola ciała po powrocie do domu z terenów gdzie kleszcze mogą występować. Najlepiej poprosić kogoś o pomoc, aby dokładnie sprawdzić plecy oraz włosy.
  • Jeśli znajdziemy kleszcza, należy od razu go usunąć w całości pęsetą lub grubą igłą. Kleszcza trzeba chwycić tuż przy skórze i pociągnąć w górę, a miejsce po ukąszeniu dokładnie przemyć spirytusem. Jeżeli tkwi głęboko lub resztki pasożyta pozostały w skórze, lepiej od razu zgłosić się do lekarza. Nie wolno kleszczem kręcić, wyciskać go, smarować benzyną ani tłuszczem, bo w czasie tych zabiegów można rozprzestrzenić bakterie.

Pająki

Co może pogryźć nas w lesie, na wakacjach, a nawet w domu? Komary, pszczoły, mrówki - owszem, ale nie tylko.


Okazuje się, że również w Polsce żyją pająki, które kąsają, zostawiając na naszym ciele bąble podobne do tych będących pamiątką po komarzej uczcie. Tylko zamiast jednego maleńkiego śladu po nakłuciu, znajdziemy dwa – po wejściu niewielkich szczękoczułek. Co ważne, wszystkie pająki są jadowite! Ale nie obawiajmy się. Obecność jadu nie zawsze oznacza dla nas zagrożenie. Warto jest jednak wiedzieć, z jakimi pająkami w Polsce mamy najczęściej do czynienia i jak postępować po ukąszeniu?

Na świecie istnieje około 30 tysięcy gatunków pająków. Mogą budzić wstręt lub strach (arachnofobia). W otoczeniu człowieka są nawet pożyteczne, gdyż żywią się owadami- między innymi skutecznie niszczą mole.

Pająki najczęściej występujące w Polsce:

Topik

Pająk ten żyje w wodzie, choć oddycha powietrzem. Swoją pajęczynę tka na powierzchni, a następnie wciąga ją pod wodę razem z bańką powietrza. Banieczka uzupełnia zapas powietrza w podwodnym lokum, a pająk może dzięki temu funkcjonować. Dla nas ważne jest, że topik dysponuje bolesnym jadem, więc lepiej nie narazić się na ukąszenie.

Kolczak zbrojny

Pomimo, że ugryzienie kolczaka jest bolesne, powoduje wymioty i bóle głowy, a ranka po ukąszeniu może puchnąć, to nic więcej nam nie grozi. Jad kolczaka nie jest dla nas śmiertelny. Jeśli nie chcemy narazić się na wyżej wymienione skutki ukąszenia, unikajmy pająków o żółtobrązowej barwie i kolcach na przednich nogach, bo to właśnie są cechy charakterystyczne kolczaka.

Tarantula ukraińska

Mieszka tam, gdzie jest sucho i ciepło – na łąkach, pastwiskach, nieużytkach. Ma szaro-brązowe barwy, maskujące prążki i pasy, a do tego dość duże rozmiary. Tarantula buduje rurki wydrążone w ziemi i w nich się lokuje. Jej ukąszenie, podobnie jak innych polskich pająków, nie jest niebezpieczne dla zdrowego, dorosłego człowieka. Inaczej przedstawia się sprawa ugryzień dzieci, osób starszych lub alergików, których odporność na jad może być osłabiona.

Sieciarz jaskiniowy

Sieciarz jest uznawany za najbardziej jadowitego wśród pająków występujących w Polsce.

Ryc.1 Sieciarz jaskiniowy

Żyje w jaskiniach, piwnicach, w studzienkach kanalizacyjnych i, co dziwne, nie tworzy typowej pajęczyny. Sieciarz buduje misterne sieci, które umożliwiają mu przemieszczanie się. Osiąga wielkość do 1,5 cm, a z odnóżami może mierzyć do 5 cm. Ugryzienie tego jaskiniowego pająka jest bolesne, a miejsce ukąszenia bardzo puchnie.

Bagnik przybrzeżny

Bagnik to największy polski pająk, który z odnóżami może osiągać wielkość nawet do 7 centymetrów. Żyje na terenach podmokłych, bagiennych i stąd jego nazwa. Ugryzienie pająka powoduje nudności, wymioty, opuchliznę.

UWAGA

Pająki mogą zranić człowieka, a podczas gryzienia wprowadzić do skóry swój jad z enzymami trawiącymi. Zasadniczo nie atakują ludzi, a gryzą tylko w obliczu niebezpieczeństwa. Gdy biegamy po lesie czy odwiedzamy jaskinie, stanowimy potencjalne zagrożenie i wtedy pająk może nas ugryźć. Podobnie, gdy pająk wejdzie nam do łóżka, a my nieświadomi, będziemy się w nim kręcić.

Gdy zostaniemy ukąszeni, w miejscu ugryzienia powstaje najczęściej miejscowy odczyn zapalny skóry: zaczerwienienie, obrzęk, świąd i bolesne pieczenie. Zwykle nie wymaga to interwencji lekarza, a ranka goi się sama. Przy osobniczej predyspozycji, gdy człowiek jest uczulony na pajęczy jad wystąpić może osłabienie, bóle głowy, stawów, brzucha, wylewy podskórne.

Jak możemy sobie pomóc? Zdezynfekujmy ranę, zastosować zimne okłady, możemy również posmarować ją żelem stosowanym zwykle po ukąszeniach owadów. Jeśli to nie pomoże, a my czujemy się bardzo źle należy jak najszybciej skontaktować się z lekarzem.

Podziękowania, wyróżnienia, certyfikaty

 

 

 

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Kanały informacji

feed-image Źródło RSS

Kontakt

Punkt informacyjny: 
tel/fax. (+48 14)612 32 34, 612 39 47, 612 39 58
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

2019  Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Bochni